Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej

Rozmnażanie i rozwój - Metody zapobiegania ciąży

Zabiegi stosowane w celu niedopuszczenia do zapłodnienia nazywamy antykoncepcją.

Jako antykoncepcję traktuje się też zapobieganie rozwojowi ciąży przez uniemożliwienie zagnieżdżenia się zarodka w macicy.

Metody naturalne

Wykorzystują istnienie okresów płodnych i niepłodnych w obrębie cyklu płciowego kobiety i opierają się na wstrzemięźliwości seksualnej w okresie płodnym. Wyznaczanie okresu płodnego opiera się na następujących założeniach:

- komórka jajowa jest zdolna do zapłodnienia do 24 godzin po owulacji, czyli 1 dzień po owulacji jest na pewno okresem płodnym

- plemniki mogą żyć w drogach rodnych kobiety około 72 godziny. A więc te, które znalazły się tam na 3 dni przed owulacją mogą jeszcze zapłodnić komórkę jajową,

- „na wszelki wypadek” dodaje się jeszcze po 1 dniu.

W ten sposób w standardowym, 28 dniowym cyklu, w którym owulacja wypada w 14 dniu okres płodny przypada pomiędzy 10 a 16 dniem.

Okresy płodne i niepłodne w cyklach o różnej długości. Owulacja, miesiączka, okres względnej niepłodności, okres płodny, okres niepłodny. Cykl standardowy, 28-dniowy, cykl 24-dniowy, cykl 32-dniowy.

Pomiędzy miesiączką a okresem płodnym występuje okres względnej niepłodności, gdyż nie jesteśmy w stanie dokładnie przewidzieć momentu owulacji. Na schematach założono, że owulacja występuje w połowie cyklu.

Podstawową trudnością tej metody jest prawidłowe ustalenie momentu owulacji. Od sposobu jego wyznaczania bierze się nazwa konkretnej metody naturalnej:

Metoda termiczna

Wykorzystuje zjawisko niewielkich wahań temperatury ciała podczas cyklu płciowego. W chwili owulacji, gdy gwałtownie zmienia się poziom hormonów we krwi, można zaobserwować niewielki wzrost temperatury ciała. Metoda wymaga więc codziennego jej mierzenia, najlepiej rano i w podobnych warunkach.

Wady:

- nie pozwala przewidzieć momentu owulacji, a jedynie potwierdza jej zajście

- na wysokość temperatury mają wpływ też inne czynniki jak choroba, stres, zmęczenie itp., które mogą uniemożliwiać prawidłową interpretację wyników

- wymaga dużego zdyscyplinowania ze strony kobiety.

Metoda objawowa

Wykorzystuje zmiany w obrębie cyklu we właściwościach śluzu produkowanego przez szyjkę macicy. Zalety w porównaniu do metody termicznej:

- pozwala zaobserwować zmiany wskazujące zbliżanie się owulacji

- właściwości śluzu ulegają mniejszym wpływom innych czynników (wyjątek - niektóre leki)

- nie wymaga badań o stałej porze dnia.

Wady:

- wymaga dużej wprawy i doświadczenia, zaleca się, aby obserwacje prowadzone były około 1 roku zanim zacznie się stosowanie tej metody w praktyce.

Metoda objawowo-termiczna

Polega na jednoczesnym stosowaniu obydwu metod, zmniejszając w ten sposób ryzyko pomyłki.

Skuteczność metod naturalnych stosowanych w celu uniknięcia ciąży jest kontrowersyjna. W zależności od źródeł szacowana jest na 20-90%. Metody te lepiej sprawdzają się w ustabilizowanych, wieloletnich związkach, natomiast nie są skuteczne w kontaktach rzadkich, przypadkowych, a zwłaszcza związanych z bardzo silnym przeżyciem emocjonalnym.

Metody sztuczne

Polegają na niedopuszczeniu do zapłodnienia poprzez użycie odpowiednich środków antykoncepcyjnych. Mogą być stosowane niezależnie od fazy płodności w cyklu.

W zależności od sposobu działania środki antykoncepcyjne dzielimy na:

Rodzaj środków Charakterystyka Skuteczność
chemiczne Stosowane są dopochwowo, ich działanie polega na stworzeniu plemnikom niesprzyjającego środowiska i spowodowaniu ich wyginięcia. Mają postać kremów, żelów lub globulek dopochwowych. Są tanie, łatwo dostępne i proste w użyciu, ale ich skuteczność jest dość niska. ok. 70%
mechaniczne Działanie polega na stworzeniu mechanicznej bariery pomiędzy plemnikami a komórką jajową. Najbardziej popularna z tej grupy prezerwatywa jest jak dotąd jedynym dostępnym środkiem dla mężczyzn. ok. 90%
hormonalne Pigułki hormonalne stosowane są u kobiet i mają na celu:
  • niedopuszczenie do owulacji
  • zagęszczanie śluzu szyjkowego tak, aby uniemożliwić plemnikom dalszą wędrówkę
  • przekształcenie śluzówki macicy tak, że nie może dojść do zagnieżdżenia zarodka
Są najlepszym środkiem antykoncepcyjnym, ale wymagają nawyku codziennego zażywania. Ponieważ nie wszystkie kobiety mogą je stosować, wydawane są wyłącznie na receptę.
Podczas zażywania pigułek nie wolno palić papierosów - istnieje wtedy ryzyko wystąpienia zawału serca, jak również podwyższa się prawdopodobieństwo choroby nowotworowej.
99,9%
środki wczesnoporonne Nie zapobiegają zapłodnieniu, tylko uniemożliwiają zagnieżdżenie się zarodka. Należą tu:
  • wkładka domaciczna, dość często stosowana, zakładana przez lekarza ginekologa na okres 3-7 lat
  • tabletki „dnia następnego” - zawierają bardzo wysoką dawkę hormonów, uniemożliwiającą rozwój ciąży. Zastosowane w ciągu jednej doby po stosunku mają bardzo wysoką skuteczność. W miarę upływu czasu (godzin) skuteczność maleje i w trzecim dniu już jest dość niska. Wysoka dawka hormonów może wywołać w organizmie kobiety skutki uboczne, dlatego polecane są tylko w szczególnych sytuacjach (np. gwałt). Dostępne wyłącznie na receptę.
99,9%
99%-75%

Od momentu zagnieżdżenia się zarodka w macicy zabiegi zmierzające do jego usunięcia nazywane są przerwaniem ciąży lub aborcją.

Wybierz szkołę

Szkoła
Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij