Opracowania.pl PLUS:
Zaloguj się żeby dostać więcej

Sposoby wymiany gazowej przez organizmy

Wymiana gazowa - proces występujący u wszystkich komórek zachodzący w trakcie oddychania telnowego, polegający na pobraniu z otoczenia tlenu i wydaleniu dwutlenku węgla.

U roślin istota oddychania komórkowego jest taka sama, jak u zwierząt. Różnica przebiegu tego procesu dotyczy sposobu pobierania tlenu z otoczenia oraz wydalania dwutlenku węgla, czyli wymiany gazowej.

U plechowców wymiana gazowa odbywa się przez całą powierzchnię plechy (ciało glonów). U organowców głównym miejscem przenikania gazów są aparaty szparkowe liści i łodyg. Gazy, czyli dwutlenek węgla i tlen, wędrują przez aparaty szparkowe do przestrzeni międzykomórkowych, a następnie do komórek.

Aparat szparkowy jest zbudowany z dwóch komórek szparkowych o nierównomiernie zgrubiałych ścianach komórkowych, komórek przyszparkowych i szparki czyli przestworu międzykomórkowego występującego między nimi. Stopień otwarcia aparatu szparkowego zależy od turgoru (ciśnienia komórkowego) komórek szparkowych i przyszparkowych. Wysoki turgor - szparka otwarta, niski - zamknięta.

Aparat szparkowy w skórce liścia. Komórka szparkowa z chloroplastami i jądrem komórkowym, komórka skórki.

U roślin posiadających zdrewniałe łodygi występują przetchlinki, czyli luźno ułożone komórki, które umożliwiają pobranie tlenu i odprowadzenie dwutlenku węgla (wymianę gazową) komórkom żywym znajdującym się w głębszych warstwach łodyg.

Aparat szparkowy otwarty i zamknięty.

Jednak do pewnych organów roślin tlen dociera w małych ilościach, np.: do nasion w glebie, owoców o grubej łupinie, korzeni roślin rosnących na glebach wilgotnych. Oddychanie odbywa się wtedy bez udziału tlenu. W tym wypadku mamy więc do czynienia z fermentacją. Jako produkty końcowe oddychania beztlenowego powstają: dwutlenek węgla, alkohol etylowy, mała ilość energii.

Oddychanie zachodzi również w przechowywanych dłużej warzywach i owocach, np.: jabłkach, ziemniakach.

Zapamiętaj!

Wymiana gazowa u roślin odbywa się:

- całą powierzchnią ciała,

- przez aparaty szparkowe,

- przez przetchlinki.

Wybierz szkołę

Szkoła
Na swoich stronach GRUPA INTERIA.PL Sp. z o.o. Sp.k. wykorzystuje wraz z innymi podmiotami pliki cookies (tzw. ciasteczka) i inne technologie m.in. w celach statystycznych i reklamowych. Korzystając z naszych stron bez zmiany ustawień przeglądarki będą one zapisane w pamięci urządzenia. Kliknij, aby dowiedzieć się więcej, w tym jak zarządzać plikami cookies. Zamknij